در این راهنما
آشنایی با موضوع
سنگ کیسه صفرا چیست؟
سنگ‌های صفراوی مواد سختی هستند که در کیسه صفرا تشکیل می‌شوند. بسیاری بدون علامت‌اند و درمان نمی‌خواهند، اما انسداد مجرا می‌تواند درد قسمت راست و بالای شکم، تهوع یا عوارض ایجاد کند. سنگ علامت‌دار معمولاً با کوله‌سیستکتومی درمان می‌شود. تب، زردی یا درد شدید مداوم نیاز به بررسی سریع دارد. کاهش وزن بسیار سریع نیز خطر سنگ را بالا می‌برد.
NIDDK۱. بررسی و آمادگی قبل از عمل
- تمام بیماری‌ها، حساسیت‌ها، جراحی‌های قبلی و داروها یا مکمل‌های مصرفی خود را اعلام کنید؛ به‌ویژه دیابت، بیماری قلبی یا ریوی و سابقه لخته خون.
- اگر تب، درد شدید یا مداوم سمت راست بالای شکم، استفراغ، زردی چشم یا پوست، ادرار تیره یا سابقه پانکراتیت دارید، پیش از عمل اطلاع دهید.
- آزمایش خون، بررسی کبد و مجاری صفراوی، سونوگرافی و در صورت نیاز تصویربرداری یا مشاوره تکمیلی باید طبق نظر پزشک انجام شود.
- مصرف آسپرین، وارفارین، کلوپیدوگرل، داروهای دیابت، داروهای کاهش وزن و سایر داروهای مهم را اطلاع دهید؛ هیچ دارویی را خودسرانه قطع یا شروع نکنید.
- سیگار، قلیان، ویپ و نیکوتین را طبق برنامه جراح قطع کنید و برای بازگشت به منزل یک همراه بزرگسال هماهنگ کنید.
کیسه صفرا و سنگ‌های داخل آن
تصویرسازی مفهومی با هوش مصنوعی؛ نه نتیجه عمل بیمار و نه نقشه دقیق جراحی.
نمایش نمودار آموزشی و منابع
تصویر آموزشی
جایگاه کیسه صفرا، کبد و لوزالمعده نسبت به معده.
تصویر شماتیک آموزشی است، نه نتیجه عمل یک بیمار یا برنامه درمان فردی. برچسب‌های اصلی ممکن است به زبان دیگری باشند.
نمایش تصویر بزرگ‌تر ↗منبع و مجوز
Blausen.com staff (2014), Medical gallery of Blausen Medical 2014, WikiJournal of Medicine 1(2), doi:10.15347/wjm/2014.010
Blausen 0428 Gallbladder-Liver-Pancreas Location.png · CC BY 3.0
تصویر آموزشی ساده‌شده؛ ابعاد واقعی نیست.
۲. شب قبل و روز جراحی
- زمان دقیق قطع غذا و مایعات و داروهای مجاز صبح عمل را فقط طبق دستور جراح و متخصص بیهوشی رعایت کنید.
- با استحمام و لباس راحت به بیمارستان بیایید و زیورآلات، لاک، لنز تماسی و وسایل ارزشمند همراه نداشته باشید.
- فهرست داروها، مدارک پزشکی و نتایج آزمایش و تصویربرداری را همراه بیاورید.
- پس از بیهوشی رانندگی ممنوع است؛ برای ترخیص و ۲۴ ساعت اول، حضور یک فرد بزرگسال توصیه می‌شود.
۳. ساعات و روزهای اول بعد از عمل
- درد خفیف تا متوسط شکم، نفخ، تهوع، گلودرد و درد شانه به علت گاز لاپاراسکوپی ممکن است رخ دهد و معمولاً طی چند روز کمتر می‌شود.
- از همان روز با کمک راه بروید، تمرین تنفس عمیق انجام دهید و مدت طولانی بی‌حرکت نمانید.
- داروهای مسکن، ضدتهوع، آنتی‌بیوتیک یا سایر داروها را فقط طبق نسخه مصرف کنید.
- اگر درن دارید، مقدار و رنگ ترشحات را ثبت کنید و دستور اختصاصی مراقبت و زمان خارج‌کردن آن را رعایت کنید.
۴. تغذیه و عملکرد روده
- مایعات و سپس غذا را طبق تحمل و دستور تیم درمان شروع کنید؛ در روزهای اول وعده‌های کوچک و سبک معمولاً راحت‌تر هستند.
- برای مدتی غذاهای بسیار چرب، سرخ‌کرده یا تند را محدود کنید و سپس رژیم سالم معمول را به‌تدریج از سر بگیرید.
- آب کافی بنوشید و برای جلوگیری از یبوست از فیبر، تحرک و داروی تجویزشده استفاده کنید.
- شل‌شدن مدفوع یا نفخ می‌تواند موقت باشد؛ اگر شدید، مداوم یا همراه کم‌آبی است اطلاع دهید.
نمایش نمودار آموزشی و منابع
تصویر آموزشی
سنگ صفرا و انسداد مجرای صفراوی همراه با کلانژیت صعودی در شکل دیده می‌شود؛ هر سنگی این عارضه را ایجاد نمی‌کند.
تصویر شماتیک آموزشی است، نه نتیجه عمل یک بیمار یا برنامه درمان فردی. برچسب‌های اصلی ممکن است به زبان دیگری باشند.
نمایش تصویر بزرگ‌تر ↗منبع و مجوز
BruceBlaus
Gallstones and Ascending Cholangitis.jpg · CC BY-SA 4.0
تصویر آموزشی ساده‌شده؛ ابعاد واقعی نیست.
۵. زخم، فعالیت و رانندگی
- زخم و پانسمان را طبق دستور تمیز و خشک نگه دارید؛ چسب یا نوارهای روی زخم را دست‌کاری نکنید.
- زمان دوش‌گرفتن به نوع پانسمان بستگی دارد. تا اجازه پزشک از وان، استخر، دریا، سونا و جکوزی استفاده نکنید.
- پیاده‌روی سبک را افزایش دهید، اما تا زمان تعیین‌شده توسط جراح از ورزش سنگین، زورزدن و بلندکردن اجسام سنگین خودداری کنید؛ پس از جراحی باز محدودیت طولانی‌تر است.
- تا زمانی که مسکن خواب‌آور مصرف می‌کنید یا نمی‌توانید بدون درد ترمز ناگهانی بگیرید، رانندگی نکنید.
۶. بازگشت به زندگی و پیگیری
- پس از لاپاراسکوپی بسیاری از بیماران همان روز یا روز بعد ترخیص می‌شوند؛ برنامه جراحی باز یا موارد پیچیده متفاوت است.
- بازگشت به کار سبک اغلب طی یک تا دو هفته ممکن است، اما به نوع عمل، شغل و روند بهبودی بستگی دارد.
- ویزیت پیگیری معمولاً طی یک تا دو هفته انجام می‌شود؛ نتیجه پاتولوژی کیسه صفرا نیز در پیگیری بررسی خواهد شد.
- دستور اختصاصی جراح شما درباره دارو، رژیم، پانسمان، درن و زمان فعالیت بر این راهنمای عمومی اولویت دارد.
۷. علائم خطر — فوراً تماس بگیرید یا به اورژانس بروید
- تب بالای ۳۸ درجه، لرز، درد شکم شدید یا رو به افزایش، شکم متورم یا استفراغ مداوم.
- زردی چشم یا پوست، ادرار تیره، مدفوع بسیار روشن یا درد مداوم سمت راست بالای شکم.
- خونریزی ادامه‌دار، قرمزی منتشر، گرمی، تورم، بوی بد یا ترشح چرکی از زخم.
- تنگی نفس، درد قفسه سینه، سرفه خونی، ضعف شدید یا درد و تورم یک‌طرفه ساق پا.
- ناتوانی در خوردن یا نوشیدن، کاهش واضح ادرار یا هر علامت ناگهانی و نگران‌کننده؛ منتظر ویزیت بعدی نمانید.
منابع علمی
آیا این آموزش برای شما مفید بود؟
نظر شما به کامل‌تر شدن این آموزش کمک می‌کند.